Budala

Dostoyevski Budala'da, sara hastasi Prens Miskin'i eserinin merkezine yerlestirir. Tedavi icin gittigi Isvicre'den donen Prens ikiyuzluluk, entrika, ahlaki yoksunluk uzerine kurulu bir dunyada; iyi yurekli, durust ve acik bir insan olmanin zorluklariyla mucadele eder. Durust olmak "budala" olmaktir cunku., Dostoyevski'nin en onemli kadin kahramanlarindan, tutku ve guzelligin sembolu NastasyaFilopovna'ya duydugu ask, Prens Miskin'i 19. yuzyil Rus edebiyatinin kult kahramanlarindan birine donustururken Budala'yi da gelmis gecmis en guzel ask romanlari arasina ekler. "Bir 'budala', sara hastasi, ayni zamanda sira disi olcude zeki olan Prens Miskin, baskalarindan oldukca farklidir; 'bilincdisi'yla cok daha yakin ve engelsiz bir iliskisi vardir. Askin bir hale yukseldigi, idrak anlari yasar. Aydinlanma anlarinda gelmis gecmis tum varliklari, duygulari, cekilen acilari ve kavrayis tecrube eder. Butun bunlarin dunyaya ait oldugunun farkindadir. Buyulu varolusunun ozu buradadir iste. Bu mistik bilgelik, kendi cabasiyla elde ettigi ya da ona bahsedilen bir birikim degildir; o bunu arzulamamistir bile. Yalnizca tecrube eder. Dahasi rastgele gelisen bu duygu ve dusuncelere de sahip degildir. O tam anlamiyla, her seyin kabul gordugu, sadece en uzak dusuncelerin degil, aksinin bile dogru olabilecegi buyulu sinirlarda birden fazla kez dolanir." HermanHesse - "Thoughts on TheIdiot of Dostoevsky" (Tanitim Bulteninden)